Familiekunde Vlaanderen Afdeling Mandel-Leie organiseert op donderdag 12 juni om 19u, zaal de Bremstruik, Arme Klarenstraat – Roeselare. Vooraf inschrijven (ten laatste tegen 5 juni) is noodzakelijk en dit via mail bij de secretaris Katy Vanpeteghem. Toegang is gratis.
Een kaart van de parochie Klerken die past bij het Terrier van 1686
Hoe maken we zo’n kaart? Wie waren en waar woonden de pachters en gebruikers in 1686?
Voordracht door Ignace Debruyne
Het Terrier van de parochie van Klerken – 1686 bevat een precieze beschrijving van percelen,
eigenaars en pachters, inbegrepen updates van 1747 en 1798. Jammer genoeg ontbreekt de
bijbehorende kaart. De Transcriptie van het Terrier kan in detail worden omgezet naar een
representatieve kaart. Omzetten van gemeten in hectares is het startpunt; deze worden met data
over eigenaars en gebruikers verzameld in tabellen. Samen met de perceelbeschrijving in het
Terrier vormen ze de basis tot succesvol hertekenen van de ontbrekende kaart. Dit werd met
QGIS software gerealiseerd. Uiteraard werd ook vergeleken met historische kaarten, zoals o.a.
een kaart van het Bos van Houthulst opgesteld door de Kortrijkse landmeter Lowys de
Bersaques (1644), bosgrenskaarten (1687/98), en uiteraard de Ferrariskaart (1774). Resultaat
is de kaart “Klerken 1686”, die uitstekend aansluit bij latere kaarten zoals de Poppkaart van
1846 en het huidige kadaster. De werkwijze die hierbij werd gevolgd zal uitgebreid worden
geïllustreerd.
In het Terrier worden 1022 percelen, en 140 huizen met pachters en gebruikers beschreven, en
een nog groter aantal eigenaars. Eigenaars zijn zo goed als allemaal personen of organisaties
van buiten Klerken. Maar de pachters woonden en werkten er zelf. Om deze te identificeren
maken we gebruik van 30 jaar genealogisch onderzoek i.v.m. de Parochie Klerken: voor de
periode 1600-1920 zijn zo goed als alle beschikbare akten in Parochieregisters en Burgerlijke
Stand verwerkt en aan elkaar gekoppeld. Hiermee kunnen niet alleen de bewoners van 1686
worden geïdentificeerd, maar ook andere personen die toen in Klerken leefden en werkten. Ze
vormen samen de Bevolkingsreconstructie van Klerken in 1686, een virtuele volkstelling als
het ware.
Uit de genealogische reconstructie leren we ook hun exacte woonplaats, en wat ze er deden.
Klerken was in 1686 een landbouwgemeente met enkel boeren, boerenknechten en -meiden, en
wat ambachtslui. Dit zal met enkele typische voorbeelden worden geïllustreerd.
Hoe de bevolking kwam tot een samenstelling zoals gevonden voor 1686, en hoe deze de
eeuwen na 1686 evolueerde is nog deel van lopend onderzoek. Dit wordt later een ander verhaal
dat ook nieuw inzicht zal brengen over hoe de boskantergemeenschap hieruit kon ontstaan.
De spreker legt met dit voorbeeld uit hoe je zelf aan de slag kan met het opzoeken van een
woonplaats van één van je voorouders. Zeker niet te missen !!!
